Otur, Bırak, Sürsün: Otonom Araç Sorumluluğunun Geleceği

Otur, Bırak, Sürsün: 

Otonom Araç Sorumluluğunun Geleceği

Sophia Duffy &Jamie Patrick Hopkins

Amerikan Üniversitesi

16 SMU Bilim&Teknoloji Hukuku İncelemesi 101, 

Kış 2013

 

 

Özet

Sürücüsüz araçlar, hayal gücünden fiziksel alana bir sıçrama gerçekleştirdi. Teknoloji, çok yakın bir gelecekte otonom araçların ortak bir görüş olacağı noktasında evrimleşiyor. Otonom araçların faydaları oldukça fazla: araç yolcularının sarhoş, dikkatsiz ya da aklı dağılmış sürücülerden artık korkmamaları için artan güvenlik; seyahat süresini, işlerini yerine getirmek amacıyla kullanan yolcular için artan verimlilik; sıklıkla güneş panellerini birleştiren ve yakıt verimliliğini en üst düzeye çıkarmak için otomatik olarak hızı ayarlayan araçlar sayesinde azalan yakıt bağımlılığı ve gecikmeyi önlemek için yakında oluşacak sorunlu noktaları ve alternatif güzergahları belirleyebilen araçlar sayesinde azalan trafik yoğunluğu. Bununla birlikte, bu yenilikçi teknoloji, akla gelmemiş hukuksal sorunlar getiriyor: Bu araçlar diğer araçlarla, yayalarla ya da sahipli diğer varlıklarla çarpıştığında yasal sorumluluk nasıl belirlenecek? Otomobil kazalarındaki sorumluluğu çevreleyen şu anki yasa, büyük ölçüde, sürücünün fiilleri üzerindeki sorumluluğa dayanıyor. Benzer şekilde, bilgisayarlara uygulanan sorumluluk yasalarına bakmak da sorunu çözmüyor, çünkü bu yasalar, bilgisayar sistemi operatörünün fiilleri üzerindeki sorumluluğa dayanır ve otonom bilgisayar sistemleri ile ilgili olan yetersiz yasalar, sadece ticari işlemler için uygulanır. Bu makale, bu yasal sorunun çözümünün otonom araçlara, insanın en iyi arkadaşı köpeğe benzer bir yaklaşımda yattığını öne sürüyor. Köpekler ve otonom araçlar, ikisi de haksız fiil karşısındaki tazminat hukuku bakımından taşınır mal olarak ele alınırlar ve benzer şekilde bağımsız olarak hareket edebilirler ama başkasının malı olarak kabul edilirler. Köpek sahipliğini düzenleyen yasalar gösteriyor ki ,bu muhteşem teknolojinin yaygın şekilde benimsenmesini engellemeksizin, otonom araç sahiplerine katı sorumluluk yükleme, sorumluluğu tarafsız bir şekilde değerlendirmenin iki amacını yerine getiriyor.”

 

Makaleye aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz:

https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2379697


Alıntı için :

Selin Cetin
"Otur, Bırak, Sürsün: Otonom Araç Sorumluluğunun Geleceği"
Hukuk & Robotik, Saturday September 16th, 2017
https://robotic.legal/amp/521-2/- 27/06/2022

 

autonomouscardriverlesscarlegalliabilityRobot
Yorumlar (3)
Yorum Ekle
  • Sercan DEMİRTAŞ

    Ben köpek sahipliği ile bağ kurulmasını mantıklı bulmuyorum. Köpek bana aittir. Aşısını yaptırmak, eğitimini vermek ya da temin etmek beni ilgilendirir. Otonom araçların en büyük özelliği yazılımındadır. Yazılım kaynaklı bir sorun olduğunda bu üretici firmayı ya da yazılımcı firmayı ilgilendirir. Bu durum köpek-otonom ilişkisinde açıklanamaz. Bildiğim kadarıyla şu an üretici firmalar, araçları satarken araçlardaki mevcut teknolojiye (örn. çarpma engellemeye) garanti vermemektedir. Gelecek için görüşüm şu şekildedir.

    Araç sahibi (araç kullanıcısı)
    Yazılımcı firma
    Üretici firma
    3.Kişiler (hacker vs.)
    sorumlu olabilecek kişilerdir. Aslında bu sigortacılık şirketlerinin de ilgi alanına girmeli ve bu yönde kendilerini gliştirmelidirler.

  • gynoid2
    Selin Cetin

    Yorumunuz için teşekkürler,
    Öncelikle köpek, insandan bağımsız bir şekilde hareket etme ve hayatını sürdürebilme yetisine sahiptir. Siz her ne kadar kendinizi “sahip” olarak da görseniz, köpek kendi başına karar verip uygulayabilir. Makalenin de çıkış noktası bu zaten.Otonom araçlar, sürücünün doğrudan yönlendirmesi olmadan yolda hareket ediyor ve edindiği veriler sayesinde karar verip seyahat esnasında bunları uyguluyor. Köpek ile kurulan benzerlik, ikisinin de doğrudan müdahale edilmeden karar verip bunu fiiliyata dökmesinden geliyor.
    Bunun dışında, sorumluluğun belirlenmesinde izlenecek yol bakımından, hayvan bulunduranın sorumluluğu ile ilişkilendirilmesi de bir çıkış noktası olabilir. Üretici ve kullanıcı arasında sorumluluğun belirlenmesi de makalede tartışılmakta. Eğer üreticiye ağır bir sorumluluk yüklenirse, bu teknolojiye yapılacak yatırımlarda olumsuz bir etki yaratacaktır. Keza kullanıcıya ağır bir sorumluluk yüklenirse, sizin de belirtmiş olduğunuz gibi sigorta şirketleri açısından yüksek primler oluşacak bu da yine alım gücüne olumsuz yansıyabilecektir.
    Sonuç olarak kanaatimce, teknik standartlar oluşturulmalı- ki bu otomotiv sektörü için biraz zor- ve sorumluluk da bunun üzerinden belirlenmelidir.

    • Sercan DEMİRTAŞ

      Konuyu şimdi daha iyi anladım. Varsaylım ki otonom aracımz bir kazaya karıştı. Kazanın sebepleri araştırılacak. Üretimsel bir sorun var ise üretici firma, bakımdan kaynaklı sorun var ise araç sahibi kusurlu bulunabilir. Ama bu araç öğrenmeyi öğreneceği ve kendi bildiğini uygulayacağı için tıkanan bu noktada köpek sahipliği gündeme geliyor. Sanırım bu süreç de robotların yargılanmasına kadar gidecek.